Gaz pedalına basıldığında aracın teklemesi; ateşleme sorunları, yetersiz yakıt beslemesi veya hava-yakıt karışımındaki düzensizliklerden kaynaklanabilir. Benzinli ve LPG’li araçlarda buji ve bobinler, dizel araçlarda ise enjeksiyon sistemi olası kontrol noktaları arasındadır. Ancak yalnızca bu belirtiye bakarak arızalı parçayı belirlemek mümkün değildir.
Tekleme genellikle hızlanırken kesik kesik güç üretimi, silkeleme veya kısa süreli çekiş kaybı şeklinde hissedilir. Sorunun motor soğukken mi, yokuşta mı, yoksa yalnızca belirli bir yakıtta mı oluştuğu teşhis açısından önemlidir.
Hızlanırken Teklemenin Olası Nedenleri Nelerdir?
Buji ve ateşleme bobini sorunları
Benzinli ve LPG’li motorlarda aşınmış bujiler, uygun olmayan buji aralığı veya ateşleme bobinindeki yalıtım sorunları yanmanın aksamasına neden olabilir. Motorun yükü arttığında belirginleşen tekleme, ateşleme sisteminin kontrol edilmesini gerektirebilir. Bununla birlikte her tekleme bobin arızası değildir; bujiler, bağlantılar ve ilgili elektrik tesisatı birlikte değerlendirilmelidir.
Yakıt beslemesi ve enjektör sorunları
Motorun ihtiyaç duyduğu yakıtın yeterli miktarda veya doğru biçimde iletilememesi hızlanmayı bozabilir. Yakıt basıncı sorunları, tıkanıklıklar ve enjektörlerin düzensiz çalışması olası nedenlerdir. Dizel araçlarda enjektör kontrolleri ile yakıt basıncı ölçümleri özellikle önem taşır. Yakıt aldıktan sonra başlayan bir sorun servise bildirilmelidir; fakat bu zamanlama tek başına yakıtın hatalı olduğunu kanıtlamaz.
Hava girişi ve karışım sorunları
Emme sistemindeki kaçaklar veya motorun aldığı havayı ölçen sensörlerden gelen hatalı bilgiler, yakıtın uygun biçimde ayarlanmasını zorlaştırabilir. Bu nedenle yalnızca buji değiştirmek sorunu çözmeyebilir. Bazı araçlarda mekanik kompresyon sorunları da benzer belirtiler oluşturabilir; kontrol sırası motor tipine ve ölçüm sonuçlarına göre belirlenmelidir.
Tekleme Hangi Koşullarda Ortaya Çıkıyor?
Servise gitmeden önce, normal kullanım sırasında fark ettiğiniz şu ayrıntıları not edin:
-
Motor sıcaklığı: Sorun ilk çalıştırmadan sonra mı, motor ısındığında mı başlıyor?
-
Yük ve devir: Yokuş çıkarken, hızlanırken veya belirli bir devir aralığında mı oluşuyor?
-
Yakıt türü: LPG’li araçta yalnızca LPG kullanırken mi, benzinde de mi görülüyor?
-
Başlangıç zamanı: Yakıt alımı, bakım veya parça değişimi sonrasında mı başladı?
-
Uyarılar: Motor arıza lambası yanıyor mu, yanıp sönüyor mu?
Örneğin “araç tekliyor” yerine “motor ısındıktan sonra, yokuşta hızlanırken kısa aralıklarla silkeliyor” demek servisin kontrolü doğru koşullarda yapmasına yardımcı olur. Sorunu yeniden oluşturmak için sert hızlanma denemeleri yapmayın.
Yalnızca LPG’de görülmesi LPG sisteminin incelenmesini gerektirir, ancak bu durum ateşleme sistemini tamamen dışlamaz. Yakıtlar arasındaki farkı, kesin teşhis olarak değil, servise aktarılacak bir gözlem olarak değerlendirin.
Her Sarsıntı Motor Teklemesi midir?
Motor devri yükselmesine rağmen araç aynı oranda hızlanmıyorsa debriyaj veya şanzımanla ilgili farklı bir sorun söz konusu olabilir. Sarsıntı belirli bir yol hızında ortaya çıkıyor ve gaz pedalının konumundan bağımsız sürüyorsa lastik, jant veya aktarma organları da değerlendirilmelidir.
Bu ayrım için Araç Seyir Halindeyken Neden Titreme Yapar? yazısındaki gözlem adımları yardımcı olabilir. Teklemenin yalnızca ilk çalıştırmada görülmesi ise kontrolün farklı koşullarda yapılmasını gerektirir.
Tekleyen Araç Kullanılmaya Devam Edilir mi?
Motor arıza lambası yanıp sönüyorsa, özellikle teklemeyle birlikte görülüyorsa, katalitik konvertöre zarar verebilecek bir yanma düzensizliği söz konusu olabilir. Güvenli bir yere çekin, motoru durdurun ve yol yardım desteği alın. Şiddetli sarsıntı, belirgin güç kaybı veya yoğun yakıt kokusu varsa da sürüşe devam etmeyin.
Hafif ve aralıklı teklemeyi de ihmal etmeyin. Serviste arıza kodlarının yanında kodun oluştuğu çalışma koşulları ve canlı veriler incelenmelidir. Bir silindirde tekleme kaydı bulunması, o silindirin bobininin kesinlikle bozuk olduğu anlamına gelmez. Kodları sildirmeden önce kaydettirmek ve önceki bakım bilgilerini paylaşmak, gereksiz parça değişimini önlemeye yardımcı olur.