MAP sensörü, emme manifoldundaki mutlak basıncı ölçerek motor kontrol ünitesine ileten parçadır. Emme manifoldu basınç sensörü veya mutlak basınç sensörü olarak da adlandırılır. MAP ismi, İngilizce “Manifold Absolute Pressure” ifadesinin kısaltmasıdır.
Motor kontrol ünitesi, bu bilgiyi diğer çalışma verileriyle birlikte değerlendirerek motor yükünü ve alınan hava miktarını hesaplamada kullanır. Elde edilen sonuçlar, motorun tasarımına göre yakıt püskürtme ve ateşleme ayarlarının düzenlenmesine yardımcı olur.
MAP Sensörü Ne İşe Yarar?
Motorun ihtiyaç duyduğu yakıt miktarı, her çalışma koşulunda aynı değildir. Rölantide beklerken, hızlanırken veya yük altında ilerlerken emme sistemindeki basınç değişir. MAP sensörü bu değişimi motor yönetimine bildirir.
Sensör doğrudan yakıt püskürtmez veya hava geçişini açıp kapatmaz. Ölçüm yapar; gerekli düzenlemeleri motor kontrol ünitesi gerçekleştirir. Basınç bilgisi, emme havası sıcaklığı ve motor devri gibi verilerle birlikte değerlendirilir.
Buradaki “mutlak basınç”, ölçümün referansını ifade eder. Bu nedenle teşhis cihazında görülen MAP değeri, doğrudan atmosfer basıncına göre gösterilen turbo basıncıyla aynı şekilde yorumlanmamalıdır.
MAP Sensörü ile MAF Sensörü Arasındaki Fark Nedir?
MAP sensörü basıncı ölçerken MAF sensörü motora giren havanın kütlesini ölçer. İsimlerinin benzemesi ve ikisinin de hava yönetiminde kullanılması, aynı parça oldukları anlamına gelmez.
MAP kullanılan bir hesaplama yönteminde motor kontrol ünitesi, basınç ve sıcaklık gibi bilgilerden yararlanarak alınan hava miktarını belirler. MAF sensörü ise hava kütlesine ilişkin ölçümü doğrudan sağlar.
Motor tasarımına göre bu sensörlerden biri veya ikisi birlikte kullanılabilir. Birinin arızalanması durumunda diğerini takmak gibi bir değişim yapılamaz. Diğer parçanın çalışma mantığını MAF sensörü ve hava akışmetre rehberimizde inceleyebilirsiniz.
MAP Sensörü Nerede Bulunur?
MAP sensörü doğrudan emme manifolduna takılabilir veya yakın bir noktada bulunup manifolda hortumla bağlanabilir. Kesin konumu, motorun yerleşimine ve enjeksiyon sistemine göre değişir.
Bazı tasarımlarda emme havası sıcaklığını ölçen eleman da aynı gövdede yer alır. Basınç ve sıcaklık ölçümünü birleştiren bu tip parçalar, T-MAP sensörü adıyla da karşınıza çıkabilir.
Turbo motorlarda farklı noktalarda birden fazla basınç sensörü bulunabilir. Bu yüzden yalnızca görünüşüne bakarak bir parçanın manifold basıncını mı yoksa başka bir noktadaki basıncı mı ölçtüğüne karar verilmemelidir.
MAP Sensörü Arızalanırsa Ne Olur?
Yanlış basınç bilgisi, motor yönetiminin hava ve yakıt ihtiyacını hatalı değerlendirmesine neden olabilir. Çekiş düşüklüğü, hızlanırken isteksizlik, düzensiz rölanti veya stop etme görülebilir.
Yakıt tüketimi artabilir ve motor arıza lambası yanabilir. Belirtilerin şiddeti, arızanın türüne ve motor kontrol ünitesinin bu durumda uyguladığı çalışma stratejisine bağlıdır.
Bu şikâyetler yalnızca MAP sensörüne özgü değildir. Emme hattındaki kaçaklar, elektrik bağlantısı sorunları veya başka motor arızaları benzer belirtiler oluşturabilir. Bu nedenle belirtilerden hareketle doğrudan parça değişimine karar verilmemelidir.
MAP Sensörü Arıza Kodu Verirse Hangi Kontroller Yapılmalı?
Önce arıza kodunun açıklaması ve kaydedildiği çalışma koşulları incelenmelidir. Kodun genel anlamını Autobioca Garaj OBD arıza kodu sorgulama üzerinden öğrenebilirsiniz. Kodda sensör adının geçmesi, tek başına sensörün bozulduğunu kanıtlamaz.
Serviste soket, kablo bağlantıları, besleme ve şase kontrol edilmelidir. Hortumla bağlı sistemlerde hortumun çatlaması, yerinden çıkması veya tıkanması da ölçümü etkileyebilir. Manifoldun sızdırmazlığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Canlı basınç verileri, motorun çalışma koşulları ve üretici referanslarıyla karşılaştırılmalıdır. Bütün araçlar için tek bir rölanti basıncı veya voltaj değeri kullanmak doğru değildir.
Değişim Sırasında Nelere Dikkat Edilmeli?
Yeni sensörün ölçüm aralığı, bağlantısı ve parça numarası araca uygun olmalıdır. Aynı sokete sahip olması yeterli değildir.
Montajda sızdırmazlık elemanı doğru yerleştirilmeli, varsa bağlantı hortumu kontrol edilmelidir. İşlem sonrasında yalnızca arıza kaydını silmekle yetinilmemeli; basınç bilgisinin doğru değiştiği ve şikâyetin giderildiği doğrulanmalıdır.
