Motor Hararet Lambası Neden Yanar?

Dalgalı çizgiler üzerinde duran bir termometre görüyorsanız motorun soğutma sistemi işini yapamıyor demektir. Lamba, soğutma suyunun sıcaklığı güvenli sınırı aştığında yanar. Sürücüler buna kısaca "hararet yaptı" der.

Motor, yanma sonucu çok yüksek ısı üretir; bu ısıyı soğutma suyu taşır, radyatör dışarı atar. Su pompası devridaim sağlar, termostat suyun hangi yoldan akacağını belirler, fan ise yavaş giderken radyatöre hava üfler. Bu zincirin herhangi bir halkası koptuğunda ısı birikir. Kırmızı renk burada gecikmeye yer olmadığını söyler, çünkü aşırı ısınan bir motorda silindir kapağı eğilebilir, conta yanabilir ve piston sıkışabilir.

Çoğu araçta lambadan önce, sıcaklık göstergesindeki ibre kırmızı bölgeye doğru yükselir. İbrenin normalden yukarıda durduğunu fark ederseniz lamba yanmasını beklemeden hız kesmek iyi bir önlemdir. Kalorifer ısıtmıyorsa, kaputun altından buhar ya da tatlımsı koku geliyorsa bunlar da ısınmanın habercisi olabilir.

• Soğutma suyu seviyesinin düşmesi; hortum, radyatör veya su pompası sızıntısı en sık sebeptir.
• Termostatın kapalı konumda takılı kalması ve suyun radyatöre yönlenememesi; motor çabuk ısınır ama radyatör hortumu soğuk kalır.
• Elektrikli soğutma fanının çalışmaması; sigorta, röle, fan motoru ya da sıcaklık sensörü kaynaklı olabilir ve özellikle trafikte yavaş giderken ortaya çıkar.
• Radyatörün önünü kapatan böcek, yaprak ve çamur birikmesi ya da içten kireç ve tortuyla tıkanması.
• Su pompasının arızalanması ya da pompayı döndüren kayışın kopması; kayışın kopması çoğu zaman şarj lambasını da yakar.
• Radyatör kapağının basıncı tutamaması ve silindir kapağı contasının yanması; ikincisinde genleşme kabında baloncuk, egzozdan beyaz duman görülebilir.

1. Aracı mümkün olan ilk güvenli noktada durdurun ve dörtlü flaşörleri açın.
2. Motoru kapatın. Hemen durma imkânınız yoksa kaloriferi en sıcak ayarda, fanı tam güçte açmak ısıyı bir miktar dışarı alır; ancak bu yalnızca durabileceğiniz yere kadar bir çaredir.
3. Kaputu açıp ısının çıkmasını sağlayın; buhar çıkıyorsa yüzünüzü ve ellerinizi uzak tutun.
4. Motor tamamen soğuyana kadar, en az yarım saat bekleyin. Sıcakken genleşme kabının ya da radyatörün kapağını açmayın; basınçlı kaynar su fışkırıp yakabilir.
5. Soğuduktan sonra genleşme kabındaki seviyeye bakın. Düşükse kılavuzda belirtilen soğutma suyu ile tamamlayın ve hortumlarda ıslaklık arayın.
6. Fanın kontak açıkken devreye girip girmediğine kulak verin; motor sıcakken hiç dönmüyorsa sorunun kaynağı olabilir.
7. Seviye tamamlanmasına rağmen lamba yeniden yanarsa ya da su hızla yine eksilirse aracı sürmeyin, çekici çağırın.

Yola devam edilmez. Lamba yanmışken sürmek, birkaç dakika içinde çok pahalı bir motor onarımına dönüşebilir. Önce durup motoru soğutmak gerekir.

Su eklediğinizde ve motor normale döndüğünde bile kök neden bulunmadan yola çıkmak güvenli değildir. Eksilen suyun nereye gittiği, fanın çalışıp çalışmadığı ve termostatın durumu kontrol edilmelidir. Yakın bir servise kadar gitmeniz gerekiyorsa sıcaklık göstergesini sürekli izleyin, klimayı kapalı tutun ve ibre yükselirse yeniden durun.

Silindir kapağı contası şüphesi varsa, yani yağ kapağının altında süt renginde bir kıvam ya da egzozdan yoğun beyaz duman görüyorsanız, aracı hiç çalıştırmadan çekici ile servise götürün.

Hararet yaptıktan sonra aracın bir süre normal çalışması aldatıcı olabilir. Silindir kapağı eğilmesi ya da yağa su karışması gibi sorunlar ancak günler sonra belirginleşir. Olaydan sonra sıcaklık göstergesini birkaç gün yakından izleyin ve yağ kapağının altında süt rengi bir kıvam olup olmadığına bakın.

Bazı araçlarda soğuk motor için mavi bir termometre lambası da bulunur; bu bir arıza değil, motorun henüz çalışma sıcaklığına gelmediğini gösterir. Bazı markalar kırmızı lambayla birlikte ekranda "motor sıcaklığı yüksek" yazısı ve sesli uyarı verir.