Motor Arıza Lambası Neden Yanar?

Motor silueti şeklindeki sarı lamba, aracın bilgisayarının motor ya da egzoz sisteminde bir hata saptadığını bildirir. İngilizce adıyla "check engine" lambası olarak da bilinir. Sarı olması, anında durmanız gerekmediğini; ama ihmal edilmemesi gerektiğini söyler.

Aracın beyni, sensörlerden gelen verileri sürekli kontrol eder. Yakıt karışımı, ateşleme, emisyon ya da hava ölçümünde beklenen aralığın dışına çıkılırsa hata kodu kaydeder ve lambayı yakar. Aynı lambanın arkasında çok küçük bir kapak sorunu da olabilir, ciddi bir ateşleme arızası da; lambanın kendisi ikisini ayırt etmez, bunu ancak kod okuma yapar.

Lambanın davranışı önemli ipucu verir. Sürekli yanması kaydedilmiş bir arıza demektir. Yanıp sönmesi ise genellikle o anda ateşleme kaçırma olduğunu ve katalizöre zarar verecek ham yakıtın egzoza gittiğini gösterir; bu durum daha acildir. Lamba kontak açıldığında birkaç saniye yanıp motor çalışınca sönüyorsa sistem normal kendi testini yapıyordur.

Arıza kodu kaydı, lamba sönse bile bilgisayarda saklanır; bu yüzden bir kez yanıp sönen lamba geçmişteki bir sorunun izini bırakır.

Sürücü olarak en değerli katkınız, lambanın ne zaman yandığını hatırlamaktır. Soğuk havada mı, yakıt aldıktan hemen sonra mı, yüksek hızda mı yandı? Araç o sırada güç kaybetti mi, rölantide titredi mi? Aynı hata kodunu üretebilen birden çok farklı arıza olduğu için bu ayrıntılar teşhisi hızlandırır ve gereksiz parça değişimini önler.

• Yakıt kapağının tam kapanmaması ya da contasının bozulması; buharlaşma sisteminde hata kaydına yol açar ve çözümü en kolay nedenlerden biridir.
• Oksijen sensörlerinin yaşlanması veya arızalanması nedeniyle karışımın doğru ayarlanamaması; tüketim artar.
• Bujilerin, ateşleme bobinlerinin ya da enjektörlerin bozulması sonucu ateşleme kaçırma; araç titreyerek çalışır.
• Hava akış (MAF) sensörünün kirlenmesi ya da emme sistemindeki vakum kaçağı; rölanti dalgalanır.
• Katalizörün veriminin düşmesi; çoğu zaman uzun süre göz ardı edilmiş başka bir arızanın sonucudur.
• EGR valfinin kurumla kirlenip takılması.

1. Aracın nasıl davrandığına bakın: güç kaybı, titreme, anormal ses ya da koku var mı?
2. Yakıt kapağını sıkıca kapatıp kapatmadığınızı kontrol edin. Kapağı sıktıktan sonra lamba bir süre sürüşün ardından kendiliğinden sönebilir.
3. Lamba yanıp sönüyorsa gaz pedalına yüklenmeyin, hızı düşürün ve en yakın servise gitmeyi planlayın; belirtiler ağırsa durdurun.
4. Hata kodlarını bir OBD tarayıcıyla okutun ve kodun anlamına Garaj'daki OBD arıza kodu sorgulama sayfasından bakın.
5. Kodu tek başına silmek çözüm değildir. Neden giderilmeden silinen kod, kısa sürede geri gelir ve servisin teşhis için gereken bilgileri de silinir.
6. Aracı, kodlara göre kontrol edecek bir servise götürün; kayıtlı kodları ve fark ettiğiniz belirtileri yanınızda söyleyin.
7. Onarımdan sonra lambanın söndüğünü ve aynı belirtilerin kalmadığını birkaç gün gözleyin.

Lamba sabit yanıyor ve araç normal davranıyorsa dikkatle en yakın servise gidilebilir; ancak kontrolü haftalarca ertelemek doğru olmaz. Çünkü küçük bir sensör arızası bile yakıt tüketimini artırır ve zamanla katalizöre zarar verebilir.

Lamba yanıp sönüyorsa ya da araç belirgin biçimde güç kaybediyor, titriyor ve duman çıkarıyorsa aracı zorlamayın. Mümkünse yüksek devir ve ağır yükten kaçının, bir noktada durup yardım isteyin. Katalizör onarımı pahalıdır; erken müdahale, aracın geri kalanını da korur.

Lambayla birlikte kırmızı yağ basıncı ya da hararet lambası da yanıyorsa durum başka bir sınıfa geçer: aracı durdurun. Kesin karar için aracın kullanım kılavuzuna bakın.

Muayene yaklaşıyorsa lambayı önceden ele alın; emisyon ölçümünde yanan motor arıza lambası genellikle sorun sayılır ve geçilemeyen bir muayene zaman kaybettirir.